Tunel Lawowy La Corona – jeden z największych tuneli lawowych świata

Większość turystów odwiedza Cueva de los Verdes i Jameos del Agua, nie zdając sobie sprawy, że są to dwa fragmenty tego samego, ogromnego tunelu lawowego. Ukryty pod północną częścią Lanzarote Tunel Lawowy La Corona powstał około 20 tysięcy lat temu i do dziś pozostaje jednym z największych oraz najlepiej zachowanych systemów tego typu na świecie. Jego podziemne korytarze ciągną się przez ponad 7 kilometrów – od zboczy wulkanu La Corona aż pod dno Oceanu Atlantyckiego.

📖 Dowiesz się więcej...

W Przewodniku „Lanzarote z Césarem Manrique” znajdziesz praktyczne informacje dotyczące zwiedzania Cueva de los Verdes i Jameos del Agua, godziny otwarcia, ceny biletów, parkingi, wskazówki dotyczące planowania wizyty oraz interaktywną mapę z lokalizacją najważniejszych atrakcji północnej Lanzarote. Dowiesz się również, jak połączyć oba miejsca w jedną wycieczkę i odkryć najciekawsze zakątki związane z wulkanem La Corona.

🌋 Jak powstał Tunel Lawowy La Corona?

Historia Tunelu Lawowego La Corona rozpoczęła się około 21 tysięcy lat temu, gdy na północy Lanzarote wybuchł wulkan La Corona. Z jego krateru wypłynęły ogromne ilości bardzo płynnej lawy, która zaczęła spływać w kierunku Oceanu Atlantyckiego.

W miarę przemieszczania się lawy jej zewnętrzna warstwa szybko stygła pod wpływem chłodniejszego powietrza, tworząc twardą skorupę. Pod nią nadal płynęła rozgrzana magma, niczym rzeka ukryta we wnętrzu własnego kamiennego koryta. Z czasem powstał długi, naturalny tunel, którym lawa mogła przemieszczać się coraz dalej od miejsca erupcji.

Gdy aktywność wulkanu ustała, płynna lawa odpłynęła do oceanu, pozostawiając po sobie pusty korytarz. W ten sposób powstał Tunel Lawowy La Corona – jeden z największych i najlepiej zachowanych tuneli lawowych na świecie. Jego główny korytarz ma ponad 7 kilometrów długości i ciągnie się od zboczy wulkanu aż pod dno Oceanu Atlantyckiego.

Przez kolejne tysiące lat siły natury nadal kształtowały wnętrze tunelu. W niektórych miejscach zawalił się jego strop, tworząc charakterystyczne zapadliska zwane na Lanzarote jameos. To właśnie dzięki nim powstały późniejsze atrakcje wyspy, takie jak Cueva de los Verdes i Jameos del Agua, będące dziś najbardziej znanymi fragmentami całego systemu.

Choć większość odwiedzających postrzega je jako dwa oddzielne miejsca, w rzeczywistości są one częścią jednego niezwykłego dzieła natury – Tunelu Lawowego La Corona, którego ostatni odcinek, znany jako Tunel de la Atlántida, znajduje się pod wodami Oceanu Atlantyckiego.

💡 Czy wiesz, że...?

Geolodzy uważają, że Tunel Lawowy La Corona mógł powstać w ciągu zaledwie kilku tygodni lub miesięcy nieprzerwanego wypływu bardzo płynnej lawy, aby we wnętrzu zastygającego strumienia utworzył się jeden z największych tuneli lawowych na świecie. W skali geologicznej był to dosłownie moment.

🕳️ Jak rzeka lawy zamieniła się w pusty tunel?

Choć może się to wydawać zaskakujące, tunel lawowy nie powstaje dlatego, że lawa wypala skały. Proces przebiega zupełnie inaczej.

Gdy z wulkanu La Corona wypływała bardzo płynna lawa, jej powierzchnia szybko stygła w kontakcie z chłodniejszym powietrzem. Powstała twarda skorupa działała jak naturalny dach, który zatrzymywał ciepło wewnątrz. Dzięki temu znajdująca się pod nią lawa przez długi czas pozostawała płynna i mogła swobodnie płynąć w kierunku oceanu.

Po ustaniu erupcji dopływ świeżej lawy ustał. Jej pozostała część stopniowo odpłynęła, pozostawiając po sobie pusty korytarz o kamiennych ścianach i sklepieniu. W ten sposób dawna rzeka lawy zamieniła się w ogromny podziemny tunel.

Co ciekawe, nie cały strop zachował się do naszych czasów. W miejscach, gdzie skały były słabsze lub z biegiem tysięcy lat uległy erozji, dach tunelu zawalił się, tworząc charakterystyczne otwory zwane na Lanzarote jameos. To właśnie przez nie światło dzienne dociera do wnętrza tunelu, a niektóre z nich stały się wejściami do jego najbardziej znanych fragmentów – Cueva de los Verdes i Jameos del Agua.

Dziś trudno uwierzyć, że ten spokojny podziemny świat powstał dzięki rzece rozżarzonej lawy, która około 21 tysięcy lat temu płynęła tędy z ogromną siłą. Jej ślad zachował się do dziś jako jeden z najlepiej zachowanych tuneli lawowych na świecie.

💡 Czy wiesz, że...?

Ściany Tunelu Lawowego La Corona zachowały liczne ślady przepływu lawy. W wielu miejscach można dostrzec charakterystyczne półki, zacieki i linie, które pokazują, jak zmieniał się poziom płynącej lawy podczas erupcji. To swoisty „zapis” wydarzeń sprzed około 21 tysięcy lat.

💡 Czy wiesz, że...?

Choć Tunel Lawowy La Corona ma ponad 7 kilometrów długości, geolodzy przypuszczają, że powstał w zaledwie kilka dni lub najwyżej kilka tygodni. W skali geologicznej był to dosłownie moment.

🌊 Túnel de la Atlántida – najdłuższy podmorski tunel lawowy świata

Około 21 tysięcy lat temu, gdy powstał Tunel Lawowy La Corona, poziom oceanu był znacznie niższy niż obecnie. Dzięki temu lawa mogła płynąć jeszcze około 2 km dalej niż dzisiejsza linia brzegowa, tworząc kolejną część tunelu. Dopiero po zakończeniu ostatniej epoki lodowej poziom Atlantyku stopniowo się podniósł i zalał jego końcowy odcinek.

Dziś ten zalany fragment nosi nazwę Túnel de la Atlántida. Ma około 1,6 km długości i jest uznawany za najdłuższy znany podmorski tunel lawowy na świecie. W najgłębszym miejscu znajduje się około 64 metrów pod powierzchnią morza.

Choć stanowi część tego samego systemu co Cueva de los Verdes i Jameos del Agua, pozostaje niedostępny dla turystów. Do jego wnętrza docierają jedynie specjalistyczne zespoły badawcze i doświadczeni nurkowie prowadzący prace naukowe.

🦀 Podziemny świat zwierząt

Choć wnętrze Tunelu Lawowego La Corona wydaje się niegościnne, od tysięcy lat żyją tu niezwykłe organizmy przystosowane do życia w całkowitej ciemności. Wiele z nich nie występuje nigdzie indziej na świecie.

Najbardziej znanym mieszkańcem systemu jest ślepy biały krab (Munidopsis polymorpha), który można spotkać w podziemnym jeziorze w Jameos del Agua. Nie ma barwników ani sprawnych oczu, ponieważ w wiecznej ciemności nie są mu potrzebne.

Oprócz niego naukowcy odkryli w tunelu dziesiątki innych gatunków niewielkich skorupiaków i bezkręgowców, dzięki czemu Tunel Lawowy La Corona jest jednym z najcenniejszych pod względem przyrodniczym miejsc na Lanzarote.

🔬 Dlaczego naukowcy badają Tunel La Corona?

Tunel Lawowy La Corona to nie tylko atrakcja turystyczna, ale również jedno z najważniejszych miejsc badań nad tunelami lawowymi na świecie. Naukowcy analizują jego budowę, aby lepiej zrozumieć, jak powstają takie podziemne systemy i jak przebiegał przepływ lawy podczas erupcji.

Równie cenne są prowadzone tu badania przyrodnicze. W tunelu odkryto wiele rzadkich gatunków zwierząt przystosowanych do życia w całkowitej ciemności, a niektóre z nich występują wyłącznie na Lanzarote.

Wyniki tych badań pomagają lepiej poznać historię wyspy i procesy geologiczne, które ukształtowały jej niezwykły krajobraz.

💡 Czy wiesz, że...?

Tunel Lawowy La Corona jest często porównywany z tunelami lawowymi na Hawajach i Islandii. Dzięki swoim rozmiarom, doskonałemu zachowaniu i bogactwu życia podziemnego należy do najlepiej poznanych systemów lawowych na świecie.

🚶 Czy można zwiedzić cały tunel?

Nie. Choć Tunel Lawowy La Corona ma około 7,6 km długości, dla turystów udostępniono jedynie dwa jego fragmenty – Cueva de los Verdes i Jameos del Agua. Między nimi nie ma podziemnej trasy dla zwiedzających, a pozostałe części systemu są zamknięte ze względów bezpieczeństwa i ochrony przyrody.

Końcowy odcinek, czyli Túnel de la Atlántida, znajduje się pod wodami Oceanu Atlantyckiego i jest dostępny wyłącznie dla uprawnionych zespołów badawczych oraz doświadczonych nurków jaskiniowych.

Dzięki temu większość systemu zachowała swój naturalny charakter i pozostaje jednym z najlepiej chronionych tuneli lawowych na świecie.

💡 Czy wiesz, że...?

Podczas zwiedzania Cueva de los Verdes przechodzi się około 1 kilometra podziemnych korytarzy. To zaledwie niewielka część całego systemu La Corona, którego większość pozostaje niedostępna dla odwiedzających.

📏 Jak duży jest Tunel Lawowy La Corona?

Choć z powierzchni trudno to dostrzec, Tunel Lawowy La Corona jest jednym z największych i najlepiej zachowanych systemów tuneli lawowych na świecie. Jego główny korytarz ma około 7,6 km długości – z czego około 6 km przebiega pod lądem, a kolejne 1,6 km ciągnie się pod dnem Oceanu Atlantyckiego jako Tunel de la Atlántida. Po uwzględnieniu bocznych odnóg i wyższych poziomów całkowita długość poznanych korytarzy wynosi około 9,7 km.

Sam tunel również imponuje rozmiarami. Jego średnia szerokość wynosi około 14 metrów, a średnia wysokość około 10 metrów. W niektórych miejscach korytarze rozszerzają się do ponad 25–28 metrów szerokości, tworząc ogromne komory przypominające podziemne hale.

Równie niezwykłe jest jego położenie. Strop tunelu znajduje się zazwyczaj zaledwie kilka–kilkadziesiąt metrów pod powierzchnią ziemi. W miejscach, gdzie uległ zawaleniu, powstały charakterystyczne zapadliska zwane jameos, które dziś stanowią naturalne wejścia do wnętrza systemu. To właśnie dzięki nim można zwiedzać Cueva de los Verdes i Jameos del Agua.

💡 Czy wiesz, że...?

Gdyby cały Tunel Lawowy La Corona był dostępny dla zwiedzających, przejście jego głównym korytarzem zajęłoby około 1,5–2 godzin. W rzeczywistości turyści mogą zobaczyć jedynie niewielką część systemu – przede wszystkim Cueva de los Verdes i Jameos del Agua, podczas gdy większość tunelu pozostaje niedostępna lub znajduje się pod wodami Oceanu Atlantyckiego.

🪨 Co to jest jameo?

Jameo to naturalne zagłębienie powstałe w miejscu, gdzie zawalił się fragment stropu tunelu lawowego. Nie jest osobną jaskinią, lecz otworem prowadzącym do podziemnego korytarza.

Jameos mogą mieć różne rozmiary – od niewielkich otworów po rozległe zapadliska o stromych ścianach. Dzięki nim do wnętrza tunelu docierają światło, powietrze i woda.

Ich układ widoczny na powierzchni pomaga odtworzyć przebieg tunelu ukrytego pod zastygłą lawą. Najbardziej znanym przykładem są Jameos del Agua, które powstały w części systemu La Corona wypełnionej wodą.

💡 Czy wiesz, że…?

Ciąg kolejnych jameos może działać jak naturalna mapa pokazująca przebieg podziemnego tunelu lawowego.