Więcej informacji znajdziesz w Przewodniku Heliosa

Powiązane linki

Przewodnik

Przewodnik dla dziecka

samochodem

atrakcje dla dzieci

Zakon Joannitów

Kolos Rodyjski

greckie przeboje

mitologiczny opiekun

historia

mitologiczne powiązania

Więcej informacji znajdziesz w Przewodniku Heliosa

1. Exedra

Półkolista, wykuta w skale exedra pochodzi z II w. p.n.e. Była miejscem odpoczynku dla pielgrzymów przybywających na Akropol. W niszy widocznej za oparciem siedziska znajdował się posąg. Wykuta w skale, prostokątna podstawa przed półkolistym siedziskiem, to ołtarz.

Około III lub IV w. n.e. po lewej stronie oparcia exedry, wyryta została inskrypcja metryczna. Napis skierowany był do Aglochartosa, jednego z ostatnich kapłanów Ateny. Stanowi hołd i podziękowanie za decyzję o sadzeniu drzew oliwnych na akropolu.

2. Relief statku

Relief rufy okrętu wojennego pochodzi ze 170 r. p.n.e., kiedy to mieszkańcy postanowili uczcić pamięć Hagesandrosa za zwycięstwo w bitwie morskiej. Skalna płaskorzeźba stanowiła podstawę dla zaginionego, brązowego posągu.

Jak głosi inskrypcja na kadłubie statku, wykonawcą reliefu był Pitokryt, który stworzył także słynną „Nike z Samotrake”. U podstawy reliefu znajduje się inskrypcja z III i IV w n.e. która informuje, że Aglochartos, kapłan świątyni Ateny, dowodził pracami renowacyjnymi.

3. Średniowieczne schody

Wysokie schody prowadzące do zamku zbudowali rycerze w średniowieczu. Warto zwrócić uwagę, że ciut wyżej, biegną dawne schody.

4. Średniowieczna kwatera główna

W budynku postawionym w czasach średniowiecznych, znajdują się pomniki wotywne z czasów starożytnych.

5. Kościół św. Jana

Kościół św. Jana został zbudowany na przełomie XII i XIII wieku. Prawdopodobnie postawiony był na bazylice wczesnochrześcijańskiej z VI w., co potwierdzają zachowane fragmenty architektury typowe dla tego okresu.

Kościół jest potwierdzeniem, że akropol zmieniał się na przestrzeni wieków i dostosowywał do aktualnych potrzeb. Dwa rzędy filarów pośrednich dzielą świątynię na trzy nawy, z których każda zakończona jest apsydą. Kwatera Główna Rycerzy zbudowana później, przylega jedną ścianą do kościoła. Dla łatwej komunikacji, zaprojektowano otwór drzwiowy. W okresie panowania osmańskiego kościół został przekształcony w meczet muzułmański. Po tym okresie pozostały w centralnej apsydzie ślady mihrabu, czyli niszy modlitewnej. Większość filarów i południowej ściany kościoła już nie istnieje. Zostały one rozebrane w trakcie prac wykopaliskowych po to, aby usunąć starożytne inskrypcje wbudowane w ich strukturę.

6. Hellenistyczne krypty

Krypty służyły jako otwarte magazyny i cysterny wodne

7. Świątynia rzymska

Wiadomo, że w okresie panowania rzymskiego, około 300 r. n.e., powstała na Akropolu świątynia poświęcona prawdopodobnie cesarzowi Dioklecjanowi.

8. Hellenistyczne schody

Hellenistyczne schody zbudowane zostały w I w. p.n.e. i prowadzą z 2 poziomu na 3. Dla przypomnienia:

na 1 poziomie znajduje się półkolista exedra oraz relief statku,
na 2 poziomie znajdują się: średniowieczna kwatera główna, kościół św. Jana oraz hellenistyczne krypty,
hellenistyczne schody pozwalają przejść z poziomu 2 na poziom 3,
na poziomie 3 znajduje się hellenistyczna stoa i taras przed stoą,
wielkie schody pozwalają przejść z poziomu 3 na poziom 4,
na poziomie 4 znajduje się świątynia Ateny oraz propyleje, po których pozostały tylko odrestaurowane fundamenty.

W I w. p.n.e. dobudowane zostały krypty z 14 sklepieniami. W czasach stacjonowania na akropolu Zakonu Joannitów, 4 sklepienia zostały zakryte kościołem św. Jana. Krypty podzielone w połowie, otrzymały schody w celu komunikacji pomiędzy poziomami akropolu. Krypty powiększyły i wyrównały taras przed hellenistyczną stoą. Pod tarasem odkryto dwa zespoły po pięć zbiorników, do których zbierano wodę deszczową z dachów stoa i propylejów. Ich łączną pojemność szacuje się na 300 m³.

9. Hellenistyczna stoa

Stoa* zbudowana została pod koniec III w. p.n.e., gdy na akropolu stały już propyleje i świątynia Ateny. Miała podkreślić monumentalny charakter sanktuarium.

Stoa ustawiona w kształcie litery π, była bardzo rozległa, mierzyła około 89 metrów długości. Wymiary konstrukcji świadczą o dużym kunszcie budowlanym w ówczesnych czasach, gdy nie znano pojęcia „dylatacja”. Dużą rozpiętość stoy uzyskano dzięki wkomponowaniu obiektu w istniejące schody propylejów.

Podczas prac wykopaliskowych, odkryto fundamenty stoy, części ścian i niewielkie części siedmiu kolumn. Zdefiniowano, że stoa w sumie posiadała 42 kolumny, wszystkie w stylu doryckim. Obecnie zrekonstruowanych jest 26 kolumn, przy czym niektóre tylko w części. Odbudowane zostały także odpowiadające im części crepisu** i belkowania, oraz zachodnia ściana skrzydła wschodniego.

* Obecnie zrekonstruowanych jest 26 kolumn, przy czym niektóre tylko w części. Odbudowane zostały także odpowiadające im części crepisu** i belkowania, oraz zachodnia ściana skrzydła wschodniego.

Stoa to wydłużona budowla. Tylna, podłużna ściana była pełna, murowana, przednią natomiast stanowił rząd kolumn rozstawionych w stałej odległości. Od góry budowla miała płaskie zadaszenie z niewielkim spadkiem. W starożytnej Grecji stoa była często budowana. Dawała schronienie przed uciążliwym słońcem lub deszczem. Zastąpienie ściany kolumnadą pozwalało na swobodny przepływ powietrza. Budowle te służyły jako miejsca publicznych spotkań, promenady, miejsca handlu i kultury. Stoa była stosowana nie tylko na akropolu, ale także na agorze (rynek miasta). Wówczas tylna ściana często była rozbudowywana w ciąg sklepików.

** Crepis to fundament świątyni greckiej, składający się z jednego lub kilku stopni, na których wznoszono kolumny i ściany.

10. Wielkie schody

11. Propyleje

Wielkie schody* i Propyleje** są od siebie zależne, dlatego opisane zostały razem.

* Schody prowadzące na 4, ostatni poziom akropolu, zostały nazwane „wielkimi schodami” lub „schodami do nieba”. Faktycznie, pokonując kolejne stopnie, najpierw widoczne jest tylko niebo, dopiero później, z każdym stopniem coraz bardziej odsłania się świątynia Ateny. Inna interpretacja jest taka, że dzięki wizycie w sanktuarium mitologicznej bogini, z każdym stopniem pielgrzym bliżej jest odkupienia.

** Propyleje stanowią coś w rodzaju bramy. Ideą rozłożystej budowli było oddzielenie świata doczesnego od tego poświęconego bóstwom. Pielgrzym miał pozostawić za sobą wszystkie troski życia doczesnego, by dalej skupić się tylko na modłach.

Wielkie schody prowadziły na najwyższy poziom akropolu, do propylejów, czyli monumentalnej, świętej bramy. Propyleje zostały zbudowane na początku III w. p.n.e.

Dziś są praktycznie niezauważalne. Pozostały po nich… praktycznie nic nie pozostało. Po uważnym przyjrzeniu się, można dostrzec odrestaurowane zarysy fundamentów niewiele wystających ponad poziom terenu. W czasach starożytnych Propyleje były integralnie związane z sakralną częścią akropolu. Całość przypominała rozbudowaną stoę. Zaraz po wejściu na najwyższy poziom, pielgrzymi znajdowali się przed szeregiem kolumn za którym znajdował się mur z pięcioma wejściami, po którego przekroczeniu, odwiedzający znaleźli się na wewnętrznym dziedzińcu, otoczonym kolumnadą z trzech stron. Wzdłuż zachodniej Stoy znajdowały się trzy pomieszczenia.

Podczas prac przeprowadzonych w latach 1936–1940 odsłonięte zostały ślady fundamentów propylejów i część wielkich schodów, a także starsze schody z okresu archaicznego.

Do dziś zrekonstruowane zostały ściany fundamentowe propylejów, wielkich schodów i tarasu. Podczas ostatnich prac, w 2008 roku, wzmocnione zostały betonowe płyty tarasu na poziomie 4 przebudowane skrzydło zachodnie, dzięki czemu budowla odzyskała właściwą bryłę.

Więcej informacji znajdziesz w Przewodniku Heliosa

12. Świątynia Ateny

Na szczycie znajduje się serce Akropolu i miejsce pielgrzymek starożytnej wyspy Rodos – świątynia Ateny Lindias.

Atena Lindia, to miejscowa nazwa mitologicznej, greckiej bogini mądrości i sprawiedliwej wojny, zapożyczona od nazwy osady – Lindos. Prawdopodobnie kult Ateny Lindia wyparł wcześniejsze uwielbienie nieznanego dziś bóstwa czczonego w jaskini znajdującej się bezpośrednio pod świątynią.

Częściowo odrestaurowana świątynia Ateny Lindia na akropolu jest wspomnieniem po sanktuarium zbudowanym pod koniec IV wieku p.n.e. Wcześniejsza uległa zniszczeniu przez pożar w 392 r. p.n.e. Sanktuarium zbudowane zostało na planie prostokąta o wymiarach około 22×8 m. W centrum stał posąg bogini. Po obu stronach wejścia prawdopodobnie znajdowała się Lista Kapłanów od 406 r. p.n.e. aż do 28 r. n.e.

Podczas prac przeprowadzonych w latach 2000 – 2005 wszystkie wcześniejsze prace archeologiczne zostały usunięte i zastąpione nowym materiałem budowlanym. Poprawione zostały błędy pozostawione przez wcześniejszych archeologów:

przeliczono wysokość kolumn i zmieniono położenie niektórych starożytnych bloków kamiennych,
zidentyfikowano fragmenty starożytnego progu, uzupełniono je nowym materiałem i ustawiono z powrotem na pierwotnym miejscu.

13. Portyk Psithyrosa

W II w. n.e., podczas włoskiej okupacji na Rodos, w miejscu styku ze świątynią Ateny, wzniesiony został portyk.

Znaleziona w ruinach inskrypcja wskazała powiązanie z kultem demona wróżbiarskiego, imieniem Psithyros, który według tradycji był pośrednikiem między bogami a śmiertelnikami.

Stoa, zbudowana w porządku jońskim, miała 4,00–4,60 m szerokości i posiadała kolumnadę, składającą się z pięciu lub siedmiu kolumn o wysokości ok. 4,26 m.

Prace wykopaliskowe przeprowadzone przez Duńską Misję Archeologiczną odsłoniły kilka autentycznych bębnów przypisanych zabytkowi. W ramach prac restauracyjnych, jedna kolumna wraz z głowicą została odbudowana do pełnej wysokości, oraz kilka we fragmentach. Do odrestaurowania kolumn wykorzystano głównie materiały antyczne.

Antyczny teatr w Lindos

Pozostałości starożytnego teatru datowanego na IV w. p.n.e., znajdują się na południowo-zachodnim zboczu wzgórza.

Budowa teatru jest typowa dla stawianych w czasach starożytnych. Okrągła orkiestra* i cavea, czyli półokrągła widownia dla widzów zostały wykute w naturalnym zboczu wzgórza, na którym stał akropol. Teatr mógł pomieścić 1 800 widzów w 26 rzędach, podzielonych diazomą**. Przemieszczanie się między rzędami siedzeń umożliwiało 8 rzędów schodów kamiennych.

W teatrze odbywały się uroczystości ku czci Dionizosa, zawody teatralne i muzyczne, a także igrzyska sportowe, procesje i ofiary.

Tuż obok teatru odkryto pozostałości prostokątnego budynku z okresu hellenistycznego. Wewnętrzne kolumnady w stylu doryckim podtrzymywały dwuspadowy dach i otaczały dziedziniec. Prawdopodobnie było to sanktuarium Dionizosa lub Apollina. W czasach wczesnochrześcijańskich wzniesiono w tym miejscu bazylikę, później bizantyjski kościół św. Szczepana, a jeszcze później kościół, który przetrwał do 1924 roku. W posadzce kościoła św. Szczepana odnaleziono dwa najważniejsze teksty epigraficzne Lindos: Kronikę Lindijską i Listę kapłanów Ateny Lindii, które obecnie można oglądać w Muzeum Archeologicznym w Kopenhadze.

* Orkiestra w starożytnym teatrze greckim to okrągły plac położony u podnóża widowni przeznaczony dla chóru.

** Diazoma to szerokie, poziome przejście ułatwiające przemieszczanie się widzów. Oddzielało dolną i górną część widowni.

Antyczny cmentarz w Lindos

W czasach starożytnych, wokół akropolu rozłożone były cmentarze, z których do dziś zachowały się dwa interesujące zabytki.

„Grobowiec Kleoboulosa” pierwotnie został mylnie przypisany władcy Lindos z VI w. p.n.e. Późniejsze prace archeologiczne potwierdziły, że pomnik nie ma nic wspólnego z tyranem. Nie mniej jednak, z całą pewnością, grobowiec należał do bogatej rodziny.

Datowana na II lub I w. p.n.e., budowla ma ciekawą konstrukcję. Okrągły budynek postawiony został z bloków kamiennych. Zarówno ściany jak i kopulasty dach to misterna praca wykonana w celu uzyskania zaokrąglonego kształtu budowli.

Wewnątrz pomnika znajduje się wykute w skale łoże, które pełniło rolę sarkofagu. Sarkofag miał pokrywę, jednak nie zachowała się do dziś.

Ślady malowideł ściennych oraz nazwa „Święty Emilian” świadczą o przekształceniu budowli w późniejszym okresie w kościół chrześcijański.

Na zachód od Akropolu, na stoku wzgórza znajduje się drugi zachowany w Lindos pomnik grobowy, zwany Archokrateio. Nazwa zachowana została, gdyż grobowiec należał do Archocratesa. Pomnik datowany jest na XI w. p.n.e.

Zdołał w części się zachować. Nie przeprowadzono prac restauratorskich. Zabytek najlepiej można zobaczyć ze wschodniego muru Akropolu.

Wykuty w skale grobowiec miał zewnętrzną, dwukondygnacyjną fasadę. Dolna część posiadała półkolumny z metopami i tryglifami. W górnej części fasady pomiędzy filarami znajdowały się otwory. Wewnątrz grobowca znajdował się korytarz, który prawdopodobnie prowadził do miejsca ceremonii pogrzebowych. Po bokach korytarza odkryto wyrzeźbionych 19 grobowców. Ołtarze grobowe posiadały wyryte na podstawach, imiona zmarłych.

Nowsza nazwa grobowca brzmi „Frangokklisia” co sugeruje, że w latach panowania Rycerzy Joannitów, służył jako świątynia.

Znane osoby

Kleobulos żył około 70 lat w VI w. p.n.e. Władca Lindos, poeta, jeden z Siedmiu Mędrców Starożytności, słynął z siły i urody. W zapisach przedstawiany jest przez jednych jako władca Lindos, przez innych jako tyran, czyli władca samozwańczy, nie wybrany przez mieszkańców.

Niezależnie, za czasów panowania Kleobulosa, miasto przeżywało rozkwit. Jednym z najważniejszych dokonań jest odrestaurowanie świątyni Ateny na akropolu. Przysporzyło to wiele zysków dla miasta, gdyż przyjeżdżali władcy z całej Grecji, by złożyć bogini ofiary.

Podobno wpadł on między innymi na pomysł, by dzieła publiczne finansowane były ze zbiórki od obywateli. Dzieci z miasta chodziły od domostwa do domostwa i za śpiew pobierały datki, którymi później finansowano wspólne dobra, m.in świątynię Ateny. Tradycja zachowała się do dziś. Na przywitanie wiosny, odbywają się tu dziecięce koncerty, z pieśniami przypominającymi tamte, sprzed lat.

Najsłynniejszy cytat Kleobulosa: „doskonała miara”.

Kleowulina, córka Kleowulosa. Żyła w VI w. p.n.e. Uznana za starożytną pisarkę, głównie zagadek.

Charis to rzeźbiarz który żył na przełomie IV i III wieku p.n.e.

Najsłynniejszym dziełem był Kolos Rodyjski, jeden z Siedmiu Starożytnych Cudów Świata. Dzieło zostało zniszczone przez trzęsienie ziemi w 226 r. p.n.e. Podobno nie dożył ukończenia Kolosa. Popełnił samobójstwo, gdy ktoś zwrócił mu uwagę na wadę konstrukcyjną. Inna hipoteza jest taka, że zrujnowała go zbyt pochopna i nieprzemyślana odpowiedź na propozycję wykonania posągu dwa razy większego od Kolosa Rodyjskiego. Uzgodnił zapłatę dwa razy większą. Później, po przemyśleniu, zdał sobie sprawę, że dwukrotnie większy rozmiar oznaczał w efekcie osiem razy więcej materiałów. Umowa była wiążąca. Zawstydzony i zbankrutowany popełnił samobójstwo.

Prawdopodobnie Kolos został ukończony przez Lachesa z Lindos. Chociaż rzeźbiarz ewidentnie popełnił błędy w projektowaniu ogromnych posągów, został doceniony. Jego imieniem nazwano ulicę w centrum Aten.

Panaitios, stoicki filozof, kapłan Posejdona. Urodzony w 185 r. p.n.e., żył 75 lat.

Studiował w Pergamonie i Atenach. Jako pierwszy, wprowadził filozofię stoicką* do Rzymu. Panaitios głosił m.in., że świat nie jest żywym organizmem, lecz wiecznym. Żywym organizmem jest natomiast dusza ludzka.

* Stoicyzm to starożytny nurt skupiający się na osiągnięciu szczęścia i spokoju dzięki życiu w zgodzie z naturą i rozumem.

Sztuka w starożytnym Lindos

Sztuka w okresie starożytnym była bardzo ważną dziedziną życia. Wyspa Rodos słynęła szczególnie z rzeźbiarstwa, głównie z brązu gdyż miejscowy kamień nie nadawał się do wykonywania posągów.

To właśnie tu urodził się Charis, autor jednego z Siedmiu Starożytnych Cudów Świata – Kolosa Rodyjskiego, z którego do dziś nie zachował się nawet fragment. Prawdopodobnie także tu powstała słynna i piękna postać Nike z Samotrake. Uznaje się, że była ozdobą dziobu statku zatopionego w okolicach wyspy Samotrake, co zaowocowało nadaniem nazwy posągowi − "Nike z Samotrake".

Plaża św. Pawła

U stóp akropolu w Lindos znajduje się słynna (zasłużenie) plaża św. Pawła. Otrzymała nazwę dzięki temu, że w 51 lub 52 roku n.e. zatrzymał się tu apostoł Paweł. Potwierdzenia faktu należy szukać w Nowym Testamencie, a dokładnie w Dziejach Apostolskich 21:1 „Wyrwawszy się z ich uścisku, odpłynęliśmy i przybyliśmy prosto do Kos, a następnego dnia na Rodos, a stamtąd do Patary.”

W 1956 roku, odprawiono w tym miejscu uroczyste nieszpory podczas których ogłoszono decyzję o ufundowaniu malowniczej kapliczki Apostołów Piotra i Pawła. Kaplica jest obecnie zamknięta dla zwiedzających, jedynie udostępniana na ceremonie ślubne.

Niewielka, klimatyczna plaża św. Pawła od samego rana wypełniona jest plażowiczami. Nic dziwnego, miejsce jest wyjątkowo urokliwe, a widok na akropol dodaje niepowtarzalności miejsca.

Więcej informacji znajdziesz w Przewodniku Heliosa

Akropol w Lindos

jest głównym stanowiskiem archeologicznym wyspy Rodos. W całej Grecji zajmuje trzecie, po akropolu w Atenach i Pałacu w Knossos, miejsce pod względem popularności.

Odrestaurowane i udostępnione zwiedzającym wykopaliska obejmują okres zapoczątkowany kultem bogini Ateny w IX wieku p.n.e.

Utworzenie miasta Rodos w 308 r. p.n.e. i perskie inwazje na wyspę, doprowadziły do stopniowego upadku znaczenia gospodarczego i politycznego Lindos. Niezależnie, sanktuarium Ateny na akropolu w Lindos, utrzymało sławę przez wiele stuleci.

Później, gdy akropol przestał pełnić funkcję wyłącznie sakralną I przejął obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa. Stał się fortyfikacją drugą co do ważności na wyspie, zaraz po mieście Rodos.

Wzgórze wysokości 116m, uwieńczone jest murem, który w starożytności był niższy.

Niegdyś wzdłuż drogi na Akropol i na samym wzgórzu, ustawione były setki rzeźb. Był bowiem taki zwyczaj, że przybywający do świątyni dedykowali Atenie posąg. Niestety, kiedy odkopywano Akropol z gruzów, znaleziono ich dosłownie kilka sztuk. Przyjmuje się, że Cassius, jeden z morderców Juliusza Cezara, zniszczył je. Uznaje się ponadto, że usunął z całej wyspy Rodos około 3 000 posągów.

Akropol w Lindos przeszedł szereg prac wykopaliskowych i renowacyjnych.

Pierwsze interwencje zostały przeprowadzone w latach 1902–1905 przez duńskich archeologów. Ruiny zostały oczyszczone i „ulepszone”. Niestety, źle dobrane metody rekonstrukcji doprowadziły do zniszczenia wielu autentycznych elementów antycznych budowli. Archeolodzy, niekontrolowani wówczas przez żadne służby, wywieźli najciekawsze i najważniejsze znaleziska, które dziś wystawione są w muzeach archeologicznych w Kopenhadze i Stambule.

Drugie, większe prace rekonstrukcyjne przeprowadzili włoscy okupanci w latach 1936–1940. Odrestaurowane zostały wówczas kolumny, część wschodniej ściany świątyni Ateny, tarasy stoa i propyleje.

Ministerstwo Kultury, po odzyskaniu niepodległości Rodos i włączeniu wyspy do Grecji, przeprowadziło badania archeologiczne Akropolu w Lindos. Pozytywny efekt estetyczny szybko ustąpił przerażeniu. Niska jakość materiału budowlanego zastosowanego w miejscach ubytków, silna korozja prętów zbrojeniowych, a także błędne umiejscowienie antycznych elementów to tylko niektóre z poważniejszych problemów, które wymagały radykalnej i natychmiastowej konfrontacji.

W 1985 r., powstał projekt współfinansowany przez Unię Europejską, do którego realizacji powołany został Komitet ds. Konsolidacji i Restauracji Zabytków Akropolu w Lindos.

Projekt obejmował prace renowacyjne hellenistycznej stoa i świątyni Ateny, w których stwierdzono najpoważniejsze problemy statyczne. Zastosowano metodę częściowego demontażu elementów, w celu uniknięcia zniszczeń na stanowisku archeologicznym. Jednocześnie poprawiono błędy. Po rozebraniu kolumn, oczyszczono autentyczne elementy. Niestety, ich stan okazał się znacznie gorszy, niż początkowo szacowano. W większości nie nadawały się do ponownego wbudowania.

Ostatecznie, tylko niewielki procent antycznego materiału nadawał się do ponownego wykorzystania.

W pracach rekonstrukcyjnych, do połączeń elementów architektonicznych zastosowano starożytną metodę swobodnego osadzania elementów, nie tylko ze względów dydaktycznych, ale także w celu zapewnienia ochrony przed trzęsieniami ziemi i odwracalności zastosowanego rozwiązania architektonicznego.

Zabytki Akropolu w Lindos

Lindos na Rodos

Lindos położona jest około 40 km na południe od stolicy wyspy. Po reformie samorządu lokalnego w 2011 roku, stalowi jednostkę miejską należącą do gminy Rodos.

Malownicze, wąskie uliczki, piękne plaże, doskonały widok na morze, ale przede wszystkim akropol, który dominuje nad osadą, sprawiły, że Lindos stało się popularnym miejscem turystycznym.

Akropol, zbudowany na naturalnym wzgórzu, był wykorzystywany od początku historii miasta i jest spleciony nie tylko z historią Lindos, ale całej wyspy Rodos. Ta niewielka przestrzeń pozostawiła ślady swojej obecności po starożytnych Grekach, Rzymianach, Bizantyjczykach i Joannitach.

Warto wiedzieć, że niektóre sceny do filmu „Działa Nawarony” były kręcone w Lindos.

Historia miasta Lindos

Geneza powstania miasta Lindos jest nierozerwalnie związana z grecką mitologią. Zgodnie z mitem, trzej wnukowie Heliosa, boga słońca: Kameiros, Ialisos i Lindos, podzielili wyspę Rodos. Każdy z nich nazwał własnym imieniem rejon którym władał.

Z legendą związana jest ważna przepowiednia, która poświadcza dlaczego w każdym królestwie największą świątynię ma Atena.

Helios miał siedmiu synów, z których jeden był ojcem Kameiros, Ialisos i Lindos. Słońce przepowiedziało im, że ten, który pierwszy złoży ofiarę bogini Atenie, może liczyć na jej wsparcie. Rywalizacja i zawiść między braćmi doprowadziła do tragedii, nie mniej jednak Atena była ważna w życiu mieszkańców wyspy i w każdym z Polis miała swoją świątynię.

Kiedy to było? W mitologii trudno o daty.

Nie mniej jednak na szerszym obszarze wokół dzisiejszego Lindos, znaleziono pozostałości z okresu neolitu (sięgającego nawet 5 000 lat p.n.e.), brązu (ok 3 000 lat p.n.e.) i czasów mykeńskich (ok 1 500 lat p.n.e.).

Badania archeologiczne dowodzą, że w XI w. p.n.e. Lindos było już prężnie działającą osadą.

W IX w. p.n.e. sześć Polis: Lindos, Kamejros, Ialissos, Halikarnas, Kos i Knidos ustanowiły związek zwany Dorycki Heksapolis.

W kolejnych wiekach flota morska zawładnęła handlem i żeglugą Morza Śródziemnego. Lindyjczycy nakreślili szkic kodeksu morskiego, znanego później jako Rodyjski Kodeks Morski*. Zakładali kolonie poza wyspą Rodos, głównie w regionach dzisiejszych Włoch, a także na wyspach: Symi i Nisyros.

* Rodyjski Kodeks Morski to ustawa regulująca prawo do zrzutu części przewożonych towarów za burtę z uwagi na warunki atmosferyczne, np. sztorm. Powstała szkoda była rozkładana proporcjonalnie do wartości złożonych przez nich towarów na wszystkich którzy korzystali z tego rejsu.

W VI w. p.n.e. tyranem** Lindos został Kleobulos, poeta i jeden z siedmiu starożytnych mędrców. Panował tu aż przez 40 lat, został uznany za jednego z Siedmiu Mędrców Starożytnej Grecji.

** Tyranem określa się władcę który zdobył władzę dzięki pomocy zwolenników a nie z woli większości. Często zdobycie odbywało się siłą, z udziałem przemocy.

W V w. p.n.e. Lindyjczycy wybili po raz pierwszy własną monetę.

W 490 r. p.n.e. miasto odparło morskie natarcie wojsk perskich. Mieszkańcy uznali, że zwycięstwo odnieśli tylko i wyłącznie dzięki interwencji bogini Ateny. Zdając sobie sprawę, że Persja jest potężnym wrogiem, wspólnie z pozostałymi Polis na Rodos, Lindos przystąpiło do Związku Delijskiego.

Duże sumy, które trzeba było każdego roku przekazywać na rzecz Związku Delijskiego, a w szczególności rosnący autorytaryzm Aten spowodowały, że po wojnie peloponeskiej, Lindos i dwa pozostałe miasta w 412 r. p.n.e. wystąpiły z sojuszu i sprzymierzyły się ze Spartą.

W 408 r. p.n.e., Kameiros, Ialisos i Lindos podjęły decyzję o budowie nowego miasta Rodos. Od tego czasu wszystkie trzy Polis pełniły rolę drugorzędną.

W przeciwieństwie do Kameiros i Ialisos, które podupadły, Lindos zachowało swój prestiż z uwagi na akropol i znajdującą się na nim świątynię Ateny. Miasto nadal miało decydujące znaczenie w wyborze kapłanów i kapłanek. Do Lindos przyjeżdżali greccy królowie by złożyć pokłon bogini.

Po niszczycielskim pożarze w 342 r. p.n.e. odbudowano akropol, dobudowano propyleje, stoę i mur.

Z czasem Lindos, jak i cała wyspa, stało się zależne od państwa rzymskiego.

W 58 roku n.e. do niewielkiej zatoczki po południowej stronie akropolu, przypłynął apostoł Paweł by głosić nowinę nowej wiary. Datę tę uznaje się za początek chrześcijaństwa na Rodos. Przy zatoczce znajduje się niewielka kapliczka pełniąca funkcję Miejscowego Muzeum Kościelnego.

W okresie bizantyjskim Lindos na nowo zyskało na znaczeniu. Doceniony został potencjał Akropolu by stworzyć z niego twierdzę. Zyskał wzmocnione mury by pełnił rolę obronną.

Gdy wyspa Rodos została przejęta przez Zakon Joannitów, rozbudowano i wzmocniono zamek w Lindos by zaraz po Starym Mieście Rodos, był najsilniejszym na wyspie.

Zamek był użytkowany także w okresie panowania rządów osmańskich i włoskich.

Dziś, chociaż do Lindos każdego dnia przyjeżdżają tłumy turystów, nie ma hoteli. Zamieszkać można w wynajętym apartamencie urządzonym w stylu i warunkach jakich mieszkają Grecy.

Twój e-mail:
Treść wiadomości: